نقش سبک‌های دلبستگی و طرحواره‌های ناسازگار اولیه در پیش‌بینی تعهد زناشویی دانشجویان زن متأهل دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهر قدس - فلاحی بویه, آتیه; عباسی, علیرضا (فصلنامه روانشناسی تجربی و شناختی)
هدف: هدف پژوهش حاضر تعیین نقش سبک‌های دلبستگی و طرحواره‌های ناسازگار اولیه در پیش‌بینی تعهد زناشویی دانشجویان زن متأهل دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهر قدس بود.مواد و روش: این پژوهش از نوع توصیفی-همبستگی با طرح پیش‌بین بود. جامعه آماری شامل تمامی دانشجویان زن متأهل دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهر قدس در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۳ بود. تعداد ۳۵۷ نفر با روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزارهای گردآوری داده‌ها شامل پرسشنامه سبک‌های دلبستگی هازن و شاور (1987)، فرم کوتاه طرحواره‌های ناسازگار اولیه یانگ (1998) و پرسشنامه تعهد زناشویی آدامز و جونز (1997) بود. داده‌ها با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفتند.یافته‌ها: نتایج نشان داد سبک دلبستگی ایمن با تعهد زناشویی و مؤلفه‌های آن رابطه مثبت و معنادار داشت، در حالی که سبک‌های دلبستگی ناایمن اجتنابی و اضطرابی-دوسوگرا با تعهد زناشویی رابطه منفی و معنادار نشان دادند (001/0>p). همچنین تمامی ابعاد طرحواره‌های ناسازگار اولیه شامل بریدگی و طرد، خودگردانی و عملکرد مختل، محدودیت‌های مختل، دیگرجهت‌مندی و گوش‌به‌زنگی و بازداری با تعهد زناشویی رابطه منفی و معنادار داشتند. تحلیل رگرسیون نشان داد که طرحواره بریدگی و طرد، سبک دلبستگی ایمن، سبک دلبستگی ناایمن اضطرابی-دوسوگرا، طرحواره خودگردانی و عملکرد مختل و سبک دلبستگی ناایمن اجتنابی در مجموع 39.5 درصد از واریانس تعهد زناشویی را تبیین کردند (395/0=R²، 001/0>p). بیشترین سهم پیش‌بینی مربوط به طرحواره بریدگی و طرد (422/0-=β) و پس از آن سبک دلبستگی ایمن (231/0=β) بود.نتیجه‌گیری: سبک‌های دلبستگی و طرحواره‌های ناسازگار اولیه از مهم‌ترین عوامل روان‌شناختی مرتبط با تعهد زناشویی در دانشجویان زن متأهل هستند. تقویت دلبستگی ایمن و کاهش طرحواره‌های ناسازگار، به‌ویژه طرحواره‌های بریدگی و طرد و خودگردانی مختل، می‌تواند نقش مؤثری در افزایش تعهد زناشویی و ارتقای کیفیت روابط زوجین داشته باشد.