ارائه مدلی برای ارتقاء سلامت روان معلم‌های مدارس استثنایی شهر تهران - واشقانی فراهانی, محمدرضا; محمد داودی, امیر حسین; محمدخانی, کامران; جمالی, اختر (فصلنامه روانشناسی تجربی و شناختی)
هدف: هدف از این پژوهش، طراحی و ارائه مدلی جامع برای ارتقاء سلامت روان معلمان مدارس استثنایی شهر تهران با تمرکز بر مؤلفه‌های روان‌شناختی، اجتماعی و حرفه‌ای مؤثر در این حوزه بود.مواد و روش: پژوهش حاضر به روش ترکیبی (کیفی-کمی) انجام شد. در بخش کیفی، تحلیل مضمون داده‌های حاصل از مصاحبه نیمه‌ساختار‌یافته با ۱۴ نفر از خبرگان دانشگاهی و تحلیل محتوای اسناد علمی از سال ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۱ مورد استفاده قرار گرفت. در بخش کمی، جامعه آماری شامل ۳۷۸ نفر از معلمان مدارس استثنایی شهر تهران بود که با استفاده از فرمول کوکران ۱۸۷ نفر به روش خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها شامل مصاحبه نیمه‌ساختار‌یافته و پرسشنامه محقق‌ساخته با ۸ بعد و ۳۴ مؤلفه بود. تحلیل داده‌های کمی با استفاده از نرم‌افزارهای SPSS و SmartPLS انجام گرفت.یافته‌ها: نتایج مدل‌سازی معادلات ساختاری نشان داد که ابعاد بهره‌وری (β=0.906)، احساس مثبت (β=0.906) و خودکارآمدی (β=0.834) بیشترین تأثیر را بر سلامت روان معلمان دارند. همچنین سایر ابعاد شامل مدیریت ذهن، استقلال، کیفیت زندگی، منش اخلاقی و تسلط بر محیط نیز در مدل تأیید شدند. تمامی ضرایب مسیرها معنادار بوده و روایی واگرا و همگرای سازه‌ها مورد تأیید قرار گرفت.نتیجه‌گیری: یافته‌های پژوهش بیانگر آن است که طراحی مدلی چندبعدی که ابعاد روان‌شناختی، حرفه‌ای و محیطی را دربرگیرد، می‌تواند به‌طور مؤثری سلامت روان معلمان مدارس استثنایی را بهبود بخشد. مدل ارائه‌شده می‌تواند مبنایی برای سیاست‌گذاری‌های آموزشی و مداخلات روانی در این حوزه قرار گیرد.