نشریه روانشناسی تجربی و شناختی 3092-6483 در دست انتشار 1406 04 01 The Impact of Principal’s Leadership Style on Students’ Academic Motivation with the Mediating Role of Academic Self-Efficacy تأثیر سبک رهبری مدیر بر انگیزش تحصیلی دانش‌آموزان با نقش میانجی خودکارآمدی تحصیلی 1 18 FA سید رضا هاشمی نژاد کارشناسی ارشد، گروه روانشناسی تربیتی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران محدثه کریمی مطهر کارشناسی ارشد، گروه مدیریت آموزشی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران Journal Article 1404 11 01 <p><strong>Objective: </strong>The present study aimed to investigate the impact of the principal’s leadership style on students’ academic motivation with the mediating role of academic self-efficacy among high school students in District 11 of Tehran.</p> <p><strong>Methods and Materials: </strong>This applied study employed a descriptive-correlational design using structural equation modeling (SEM). The statistical population consisted of high school students (second cycle) in District 11 of Tehran during the 2025–2026 academic year, from whom 364 participants were selected through multi-stage cluster random sampling. Data were collected using the Bass and Avolio Multifactor Leadership Questionnaire (MLQ), the Vallerand Academic Motivation Scale (AMS), and the Jinks and Morgan Academic Self-Efficacy Scale. Data analysis was conducted using SPSS and SmartPLS software. Reliability and validity of the constructs were assessed through Cronbach’s alpha, composite reliability, average variance extracted (AVE), and the Fornell-Larcker criterion.</p> <p><strong>Findings: </strong>The structural model results indicated that the principal’s leadership style had a positive and significant effect on students’ academic motivation (β=0.403, t=11.932, p&lt;0.001). Academic self-efficacy also showed a positive and significant effect on academic motivation (β=0.479, t=14.443, p&lt;0.001). Furthermore, the principal’s leadership style significantly influenced academic self-efficacy (β=0.513, t=12.677, p&lt;0.001). In addition, the indirect effect of the principal’s leadership style on academic motivation through academic self-efficacy was significant (β=0.246, t=9.437, p&lt;0.001), confirming the mediating role of academic self-efficacy. Model fit indices also demonstrated an acceptable fit of the proposed model.</p> <p><strong>Conclusion: </strong>The findings demonstrated that the principal’s leadership style can enhance students’ academic motivation both directly and indirectly through strengthening academic self-efficacy. Therefore, greater attention to instructional and transformational leadership styles among school principals, along with programs aimed at improving students’ academic self-efficacy, may effectively enhance students’ motivation and learning quality.</p> <p><strong>هدف:</strong> هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر سبک رهبری مدیر بر انگیزش تحصیلی دانش‌آموزان با نقش میانجی خودکارآمدی تحصیلی در دانش‌آموزان دوره دوم متوسطه منطقه ۱۱ شهر تهران بود.</p> <p><strong>مواد و روش: </strong>این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی ـ همبستگی مبتنی بر مدل‌یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری شامل دانش‌آموزان دوره دوم متوسطه منطقه ۱۱ شهر تهران در سال تحصیلی ۱۴۰۴ـ۱۴۰۵ بود که از میان آنان ۳۶۴ نفر با روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شدند. برای گردآوری داده‌ها از پرسشنامه رهبری چندعاملی باس و آولیو، مقیاس انگیزش تحصیلی والرند و همکاران و پرسشنامه خودکارآمدی تحصیلی جینکز و مورگان استفاده شد. تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزارهای SPSS و SmartPLS انجام شد و روایی و پایایی سازه‌ها از طریق آلفای کرونباخ، پایایی ترکیبی، میانگین واریانس استخراج‌شده و معیار فورنل ـ لارکر بررسی گردید.</p> <p><strong>یافته‌ها</strong><strong>:</strong><strong> </strong>نتایج مدل ساختاری نشان داد که سبک رهبری مدیر اثر مثبت و معناداری بر انگیزش تحصیلی دانش‌آموزان دارد (403/0=β، 932/11=t، 001/0&gt;P). همچنین خودکارآمدی تحصیلی تأثیر مثبت و معناداری بر انگیزش تحصیلی نشان داد (479/0=β، 443/14=t، 001/0&gt;P). نتایج حاکی از آن بود که سبک رهبری مدیر بر خودکارآمدی تحصیلی نیز اثر مثبت و معناداری دارد (513/0=β، 677/12=t، 001/0&gt;P). افزون بر این، اثر غیرمستقیم سبک رهبری مدیر بر انگیزش تحصیلی از طریق خودکارآمدی تحصیلی معنادار بود (246/0=β، 437/9=t، 001/0&gt;P) و نقش میانجی خودکارآمدی تحصیلی تأیید شد. شاخص‌های برازش مدل نیز برازش مطلوب مدل پژوهش را نشان دادند.</p> <p><strong>نتیجه‌گیری</strong><strong>:</strong><strong> </strong>نتایج پژوهش نشان داد که سبک رهبری مدیر می‌تواند به‌طور مستقیم و غیرمستقیم از طریق تقویت خودکارآمدی تحصیلی، انگیزش تحصیلی دانش‌آموزان را افزایش دهد. بنابراین، توجه به رهبری آموزشی و تحول‌آفرین مدیران مدارس و نیز طراحی برنامه‌هایی برای ارتقای خودکارآمدی تحصیلی دانش‌آموزان می‌تواند نقش مؤثری در بهبود انگیزش و کیفیت یادگیری آنان داشته باشد.</p> https://www.quarterlyecp.com/index.php/ecp/article/download/447/346