اثربخشی خلاقیتدرمانی بالینی گروهی بر بهبود اضطراب، افسردگی و تابآوری زنان مبتلا به سوء مصرف مواد
کلمات کلیدی:
خلاقیت درمانی بالینی, اضطراب, افسردگی, تابآوری, سوء مصرف موادچکیده
هدف: هدف پژوهش حاضر بررسی اثربخشی خلاقیتدرمانی بالینی گروهی بر کاهش اضطراب و افسردگی و افزایش تابآوری زنان مبتلا به سوء مصرف مواد بود.
مواد و روش: این پژوهش از نوع نیمهآزمایشی با طرح پیشآزمون–پسآزمون همراه با گروه گواه و پیگیری یکماهه بود. جامعه آماری شامل زنان مبتلا به سوء مصرف مواد مراجعهکننده به مراکز ترک اعتیاد شهر قزوین در سال 1401 بود. تعداد 30 نفر به روش نمونهگیری هدفمند انتخاب و بهصورت تصادفی در دو گروه آزمایش (15 نفر) و گواه (15 نفر) جایگزین شدند. گروه آزمایش در 10 جلسه 120 دقیقهای خلاقیتدرمانی بالینی گروهی شرکت کرد، در حالی که گروه گواه هیچگونه مداخلهای دریافت نکرد. ابزارهای گردآوری دادهها شامل پرسشنامه اضطراب بک، پرسشنامه افسردگی بک و مقیاس تابآوری کانر–دیویدسون بود. دادهها با استفاده از تحلیل کوواریانس تکمتغیره تحلیل شدند.
یافتهها: نتایج تحلیل کوواریانس نشان داد که پس از کنترل نمرات پیشآزمون، بین گروههای آزمایش و گواه در متغیر اضطراب در مرحله پسآزمون (F=29.149, p<0.001) و پیگیری (F=24.957, p<0.001) تفاوت معنادار وجود داشت. همچنین تفاوت معناداری در افسردگی در مرحله پسآزمون (F=11.382, p=0.002) و پیگیری (F=8.394, p=0.008) مشاهده شد. با این حال، تفاوت معناداری در تابآوری در مرحله پسآزمون (F=1.002, p=0.326) و پیگیری (F=0.107, p=0.746) مشاهده نشد.
نتیجهگیری: خلاقیتدرمانی بالینی گروهی روشی مؤثر برای کاهش اضطراب و افسردگی زنان مبتلا به سوء مصرف مواد است و آثار درمانی آن حداقل تا یک ماه پس از پایان مداخله پایدار میماند. با این حال، این مداخله در بهبود تابآوری اثربخشی معناداری نشان نداد. بنابراین، استفاده از خلاقیتدرمانی بالینی بهعنوان یک مداخله مکمل در برنامههای درمانی سوء مصرف مواد توصیه میشود، هرچند برای ارتقای تابآوری احتمالاً به مداخلات تخصصیتر یا طولانیمدتتر نیاز است.
دانلودها
مراجع
Anli, I., & Karsli, T. A. (2025). Perceived parenting style, depression and anxiety in a Turkish late adolescent population. Innovation and Creativity in Education, 2(2), 724-727. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2010.03.091
Chiappelli, J., Kvarta, M., Bruce, H., Chen, S., Kochunov, P., & Hong, L. E. (2021). Stressful life events and openness to experience: Relevance to depression. Journal of affective disorders, 295, 711-716. https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0165032721009174
Homayouni, A., & Babanezhad, M. (2024). The mediating role of emotional creativity in the relationship between multicultural personality traits and English language anxiety in bilingual students. Journal of Research in Educational Systems, 18(65), 41-56. https://www.jiera.ir/article_204975_618b063d122a0ac9d17070d81c952253.pdf
Kazemi Mahyari, E., Mirmehdi, S. R., Al-Yasin, S. A., & Davoodi, H. (2017). Resilience in Substance-Dependent Women. Sixth Congress of the Iranian Psychological Association,
Michinov, E., & Michinov, N. (2023). Stay at home! When personality profiles influence mental health and creativity during the COVID-19 lockdown. Current Psychology, 42(7), 5650-5661. https://doi.org/10.1007/s12144-021-01885-3
Miraka, O., & Tritsaroli, V. (2019). Stress and Creativity: The mediating role of Anxiety and Depression.
Moosivand, M., Hayati, M., & Ramezani Torkamani, M. (2022). Predicting depression, anxiety, stress and academic procrastination based on smartphone addiction with emphasis on gender differences in students. Women's Studies Sociological and Psychological, 20(2), 66-95. https://doi.org/10.22051/jwsps.2022.38225.2529
Parsons, A., Omylinska-Thurston, J., Karkou, V., Harlow, J., Haslam, S., Hobson, J., & Griffin, J. (2020). Arts for the Blues: A New Creative Psychological Therapy for Depression. British Journal of Guidance & Counselling, 48(1), 5-20.
Pirkhaefi, A. (2018). The Effectiveness of the Clinical Model of Creativity Therapy on Improving Executive Functions and Reducing Depression in Depressed Patients. Neuropsychological Quarterly, 4(15), 21-40.
Pirkhaefi, A. (2019). Clinical Creativity Therapy. University Jihad Publishing.
Pirkhaefi, A., & Borjali, A. (2012). Clinical Applications of the Creativity Therapy Model among Students: A New Perspective in Clinical Mental Health Therapy. Clinical Psychology Studies Quarterly, 7(2), 77-96.
Pirkhaefi, A., Goudini, A. A., & Hosseini, A. (2017). The Effectiveness of the Clinical Model of Creativity Therapy on Somatic Symptoms, Anxiety, Depression, and Social Functioning among Students. Clinical Psychology and Personality, 15(1), 179-186.
Tong, H., Yu, J., & Shou, M. (2025). Mitigating the Effect of AI Anxiety on Employees’ Creativity: A Social Cognitive Perspective. Journal of Digital Management, 1, 7. https://doi.org/10.1007/s44362-025-00006-5
Wei, L.-W. (2025). “I Am Creative, Therefore I Am Employable”: Self-Creativity Identity as a Mediator of the AI-Unemployment Anxiety Link. Beijing International Review of Education, 7(3), 224-238. https://doi.org/10.1177/25902547251372084
Yahyazadeh, Pirsaraei, & Kiani. (2018). Experiences and Social Consequences of Drug Use among Women. Social Work Research Quarterly, 5(15), 41-97.
دانلود
چاپ شده
ارسال
بازنگری
پذیرش
شماره
نوع مقاله
مجوز
حق نشر 2025 Zohreh Esmaeili, Alireza Pirkhaefi (Author)
این پروژه تحت مجوز بین المللی Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 می باشد.
